Sulama projesi nasıl hazırlanır? Adım adım rehber

Bir peyzaj sulama projesi; hangi alanın nasıl sulanacağını, başlıkların nereye konacağını, hangi başlığın hangi vanaya bağlanacağını, boruların hangi çapta olacağını ve sistemin ne kadar süre çalışacağını gösteren bir plandır. İyi bir projeyle su eşit dağılır, yola ve duvara su atılmaz, pompa ve borular gereğinden büyük ya da küçük seçilmez.

1. Alanları ayırın: neresi, nasıl sulanacak?

Önce bahçeyi alan tiplerine ayırın. Çim alanlar sprinklerle (sprey ya da rotor) sulanır. Bitki yatakları ve ağaç dipleri damlama ile sulanır; damlama olan yere çim sulaması yapılmaz. Bina, havuz, yol ve sert zemin sulanmaz, bu alanlara su atılmamalıdır.

2. Su kaynağını ölçün: debi ve basınç

Projenin sınırını su kaynağı belirler. Şebekeden ya da pompadan alınabilecek debiyi (m³/saat) ve basıncı (bar) ölçün. Bir zonun toplam debisi bu değeri aşamaz; en uzak başlıkta da başlığın çalışma basıncı kalmalıdır.

3. Başlık tipini seçin: sprey mi, rotor mu?

• Sprey nozul: dar ve küçük alanlar için (yaklaşık 1–5,5 m atış). Yağış hızı yüksek, çalışma süresi kısadır.
• Rotor: geniş çimler için (yaklaşık 7,5 m ve üzeri). Yağış hızı düşük, çalışma süresi uzundur.
• Rotary nozul: sprey gövdesine takılan, yağış hızı düşük ara çözüm.

Yağış hızları farklı olduğu için sprey ve rotor aynı vanaya bağlanmaz.

4. Başlıkları yerleştirin: köşeden başlayın

Yerleşime köşelerden başlanır: köşedeki başlığın yayı köşe açısı kadardır (90° köşeye çeyrek daire). Sonra kenarlar, en son iç alan doldurulur. Başlıklar arası mesafe çoğunlukla atış yarıçapı kadardır ("head-to-head"): her başlığın suyu komşusuna ulaşmalıdır, yoksa aralarda kuru şeritler kalır. Kenardaki başlıklar alanın dışına, özellikle yola ve binaya su atmamalıdır.

5. Zonlara bölün ve vanaları yerleştirin

Aynı anda çalışan başlıklar bir zon oluşturur. Bir zonun toplam debisi su kaynağının verebileceğini aşmamalı, aynı zondaki başlıkların yağış hızı birbirine yakın olmalıdır. Vanalar zonun ortasına yakın, ulaşılabilir bir yere konur; vana kutusunda toplanır.

6. Boru çaplarını ve basıncı hesaplayın

Boru çapı, içinden geçen debiye göre seçilir: debi arttıkça çap büyür, uca doğru küçülür. Türkiye'de peyzaj sulamasında yaygın olarak PE100 PN10 boru kullanılır. Borudaki su hızı genellikle 1,5 m/s civarında tutulur. En uzak başlığa kadar olan sürtünme kaybı, vana kaybı ve kot farkı hesaplanır; en uzak başlıkta çalışma basıncı kalmalıdır.

7. Sulama süresini iklime göre belirleyin

Bitkinin su ihtiyacı en sıcak ayın buharlaşma değerine (ETo) göre hesaplanır. Bu ihtiyaç, başlıkların yağış hızına bölünerek her zonun çalışma süresi bulunur. Sulama, rüzgârın ve buharlaşmanın az olduğu gece saatlerine planlanır; toprak tipi suyun ne kadar hızlı emileceğini belirler.

8. Keşif listesini çıkarın

Son olarak malzeme listesi hazırlanır: başlıklar ve gövdeler, borular (fire payıyla), ek parçalar, vanalar, vana kutuları, kontrol ünitesi, kablo. Bu liste teklifin temelidir.

Bütün bunları birkaç dakikada yapın

OtomatikSulama bu adımların hepsini sizin yerinize yapar: AutoCAD çiziminizi ya da krokinizi yükleyin, birkaç seçim yapın; başlık yerleşimi, zonlama, boru çapları, basınç hesabı, sulama programı, proje raporu ve fiyatlı keşif listesi hazır gelir. Sonucu kontrol edip çizimde istediğiniz gibi düzeltebilirsiniz.

Ücretsiz deneyinEtkileşimli kılavuz

Not: Hesaplar ön proje niteliğindedir; uygulamadan önce sahada basınç ve debi ölçümüyle doğrulanmalıdır.